Regie: Aaron Blaise, Robert Walker
Scenario: Steve Bencich, Ron J. Friedman
Met: Joaquin Phoenix, Jeremy Suarez, Jason Raize, Rick Moranis, Dave Thomas e.a.
82 min. / USA / Alle leeftijden / 2003

Ik heb ergens gelezen dat een volwassenenfilm een film is waarbij kinderen zich vervelen, en een kinderfilm een film waarbij volwassenen zich vervelen. Een familiefilm weet beide groepen te boeien. Doorgaans proberen zowel Disney als de andere studio’s die zich regelmatig met animatie bezighouden, om dat laatste te presteren, met als meest succesvolle voorbeelden ‘Shrek’ en ‘Finding Nemo’. Maar soms loopt het gewoon mis, veronderstel ik – ‘Brother Bear’ is een nogal zweverig New Age-sprookje dat kinderen waarschijnlijk matig zal boeien en hun ouders enkel zal achterlaten met 80 minuten stiekem horloge-kijken.

Kort na de ijstijd, ontmoeten we drie broers van de Inuit-stam, ergens in Noord-Amerika. De wijze, oudste broer Sitka wordt gedood na een treffen met een beer. Jongste broer Kenai zweert zich te zullen wreken, spoort de beer in kwestie op en doodt hem, hoewel middelste broer Denahi hem verzekert dat wraak zinloos is, en enkel in zou gaan tegen de normale werking van het universum. Het universum laat echter niet zomaar met zich sollen, en verandert Kenai – o, ironie – in een beer. Pas wanneer Kenai de ware betekenis van broederschap heeft geleerd, zal hij opnieuw een mens worden. Samen met een (wat dacht u?) o zo schattig welpje dat hij onderweg oppikt, moet hij zich een weg banen naar de berg waar de geesten van overleden mensen en dieren harmonisch naast elkaar bestaan. Ondertussen wordt hij evenwel achternagezeten door z’n eigen overgebleven broer, Denahi, die ervan overtuigd is dat de beer Kenai verantwoordelijk is voor de dood van zijn broer Kenai. Enfin, het gaat hier over mensen die zullen weten waarover te praten bij het volgende familiefeestje.

Disney heeft al aangekondigd dat ‘Brother Bear’ hun laatste traditionele tekenfilm zal worden voor de voorzienbare toekomst. 3-D computeranimatie biedt momenteel meer visuele mogelijkheden en is, op termijn, goedkoper dan celanimatie. Projecten als ‘Finding Nemo’ hebben bewezen dat die techniek perfect in staat is tot relevante artistieke vooruitgangen in het genre. ‘Nemo’ had een visuele textuur die soms bijna voelbaar was, zag er prachtig uit. En tóch blijft er een soort van charme uitgaan van ouderwetse, handgetekende tekenfilms – ze zijn misschien niet zo afgeborsteld als CGI-animatie, maar op z’n best kunnen ze een ambachtelijke schoonheid uitstralen die moeilijk te bereiken is met een pc. Voor de Disneyfilms maakt het misschien weinig uit, maar kunt u zich de films van pakweg Hayao Miyazaki (‘Spirited Away’) voorstellen in computeranimatie? Het hele sprookjesachtige effect zou verdwijnen, juist omdat het er té reëel uit zou zien.

Hoe het ook zij, het is jammer dat een traditie die sinds 1937 bestaat bij Disney, zou moeten verdwijnen – niet in de laatste plaats omdat ‘Brother Bear’ zo’n lullige zwanenzang zou zijn. Visueel zit het goed, hoor, daar niet van – het Huis van de Muis heeft meer dan zestig jaar ervaring met het tekenen van lieftallige diertjes met grote ogen in een idyllische natuuromgeving, hen hoef je niets meer te leren. Maar inhoudelijk valt er hier weinig meer te vinden dan een naïef ecologisch boodschapje (mens en dier moeten harmonieus samenleven!), in de dwangbuis geperst van een lamlendig verhaaltje dat zelfs het kleinste kind van een kilometer afstand ziet aankomen.

‘Brother Bear’ neemt z’n eigen obligate gepredik zo serieus, dat het soms onbedoeld lachwekkend wordt, met dialogen zoals: “Leef volgens je totem, en je handafdruk zal spoedig in onze grot staan”, en: “Dit is het verhaal van een jongen die een man werd... Door een beer te worden.” Dat soort van Davidsfonds-geneuzel kon misschien nog in de jaren vijftig, maar in een tijd waarin het doelpubliek van dit soort films compulsief aan de Playstation mensen afknalt en gebouwen opblaast, moet je jezelf gaan afvragen wie hier eigenlijk nog een boodschap aan heeft. Wil je kinderen respect voor de natuur bijbrengen? Prima, maar verpak het dan in een verhaal dat nog een minimum aan voeling heeft met hun leefwereld. ‘Brother Bear’ loopt het risico om enkel gesmaakt te kunnen worden door de allerkleinsten, die zich niet storen aan de hoogdravendheid van de ecologische agenda of de schaamteloze sentimentaliteit die elke minuut van de film domineert.

Schaamteloze sentimentaliteit, zei u? Ik heb twee woorden u: Phil Collins. Inderdaad, hij is weer terug van weggeweest: de meester van het lullige lied, de slijmerige song, het dégoutante deuntje. Zelden iemand tegengekomen die anno 2004 nog steeds met een uitgestreken gezicht teksten kan zingen als: “Welcome to our family time / Welcome to our happy to be time / This is our festival / You know and best of all / We’re here to share it all. Zelfs een overlevende van Big Brother die een muziekcarrière voor zichzelf in elkaar probeert te knutselen zou een dergelijke banaliteit niet kunnen verteren.

En dat geldt ook wel zo’n beetje voor de hele film: u hebt het allemaal al honderd keer eerder en beter gezien, het is zo banaal als het groot is, maar verdomd als de makers van deze draak het niet allemaal presenteren alsof ze iets ongelooflijks belangwekkends te melden hebben. ‘Brother Bear’ bevestigt alle clichébeelden die mensen kunnen hebben van een Disney-tekenfilm: kinderachtig en stroperig, met een paar nogal flauwe pogingen tot humor ertussen gesmeten. Uitsluitend geschikt voor de kleinsten onder uw gebroed. En dan nog.

http://disney.go.com/disneypictures/brotherbear/main.html

Door Dennis Van Dessel 11/02/2004 - categorie : movie -

verstuur dit artikel aan een vriend    Share on Facebook

 Lees de reacties (2) van anderen of geef uw mening