Regie en scenario: Hayao Miyazaki
Met: Yuria Nara, Hiroki Doi, Tomoko Yamaguchi, Yuki Amami, e.a.
101 min. / J / 2008
Dat goudvissen bijzondere gaven hebben, is een fenomeen dat al langer geweten is. Onder echte visliefhebbers dan toch. Vooral ‘s nachts tonen ze hun ware aard en ontpoppen de oranje en witte sierlijkheden zich als meesterlijke dansers, zingen ze door hun kieuwen en kunnen ze praten. Je moet rond een uur of drie (hun piekuur) maar eens je wekker zetten en stilletjes hun aquarium besluipen: je gelooft je ogen en oren niet... Ben je toch niet overtuigd van dit wetenschappelijk onderbouwde fenomeen, dan zal Hayao Miyazaki je met ‘Ponyo on a Cliff by the Sea', zijn nieuwste animatiefilm over een schattig goudvisje dat een meisje wilt worden, wel snel over de streep trekken. Van die man neem je gewoon alles aan. De meester in vertellen brengt een vreemde onderwaterwereld tot leven waar we allemaal graag in zouden onderduiken. Kom je mee naar snorkelland? Diep in de zee leeft Ponyo, een visje met een mensengezicht. Ponyo is een eigenzinnig visje. Ze is speels, deinst voor niets terug, maar heeft dan ook bijzondere krachten achter de hand: als ze zich heel hard concentreert, dan krijgt ze armen en benen en tanden... net als een mens. Wanneer ze ontsnapt uit de greep van haar vader de watertovenaar en aan de oppervlakte een jongetje Sosuke leert kennen, raakt ze alleen maar meer van overtuigd van haar roeping: ze wil een echt meisje worden. De twee worden dikke vriendjes en beleven dolle avonturen, zeker wanneer Ponyo definitief breekt met haar vissenverleden. Maar dan komt de storm en raakt alles en iedereen in gevaar... Miyazaki is zowat de Clint Eastwood onder de animatiefilmmakers: het brein achter ‘Princess Mononoke' en ‘Spirited Away', ondertussen al achtenzestig, kondigt nog elk jaar zijn pensioen aan, om dan toch nog een laatste animatieparel uit zijn tekenpen te persen. Hoewel zijn zoon Goro de tekenmicrobe ook te pakken heeft, blijft Miyazaki op vlak van anime de creatiefste, de talentvolste, de grootste. De Japanners zijn terecht apetrots op hun meester in de tekenkunst: wat er allemaal uit zijn kleurpotloodjes vloeit, is ongelooflijk. Vol creatieve beeldspraak zoals alleen hij ze uit zijn duim kan zuigen. Bij ‘Ponyo' is vooral de manier waarop hij het water tot leven weet te brengen een lust voor het oog. En er is véél water te genieten in de film, we voelden het zelfs bijna tot aan onze eigen tenen likken. Golven gemaakt uit reuzegrote vissen, helder water waarin je dinosaurusachtige schepsels ziet zwemmen, dansende kwallen, allemaal even kleurrijk en gedetailleerd. Magie die op zijn hoogtepunt komt in de beste scène van de film: we zien Ponyo bovenop de golven lopen en de achtervolging inzetten op de wagen waarin Sosuke naar huis wordt gebracht. Ponyo (of moeten we Brunhilde zeggen?) is in al haar verschijningsvormen, van vis tot kipachtige overgangsfase tot meisje, om op te vreten en loopt over van aanstekelijke energie zoals alleen animekindjes die hebben. Met ‘Ponyo' richt Miyazaki zijn pijlen duidelijk op de aller-allerkleinsten. Hij houdt het verhaaltje luchtig en vrolijk met personages die uitblinken in schattigheid. De kritiek op de mens en de aanzet tot bewustmaking van onze band met de natuur die hij doorgaans in zijn films loodst, is van milde aard. We voelen de hele film door wel een steek onder water op de mens als vervuiler. Zo wil Ponyo's vader absoluut niet dat zijn dochter een mens wordt en speelt het water de rol van dreiging, van wraak op de mens die de natuur als vanzelfsprekend beschouwt en te veel neemt en te weinig geeft. Een situatie waarmee de personages wel verdacht luchtig omgaan (moeten die dorpelingen niet allemaal dood zijn na zo'n woeste storm?). Of was dat te gruwelijk geweest voor de vijfjarige Sosukes in de zaal? Heb je bij de recentere Miyazaki's momenten van verwarring en gefrons gehad, dan is ‘Ponyo' zeker een van zijn meest toegankelijke en kindvriendelijke Ghibli studiofilms. Niet echt complexe droomwerelden, onverklaarbare gebeurtenissen of ‘he-lost-me-there's' dus. De film maakt een vrij rechtlijnige beweging richting happy end, weliswaar afgewisseld met de nodige sfeerbeelden, plezante grapjes en visuele uitbarstingen. Wanneer de storm gaat liggen en de nevel rond het verhaal optrekt, blijkt er helaas niet veel meer achter te blijven dan een bijna-kleffe moraal die vrij letterlijk in de kindermond van Sosuke wordt gelegd. Het einde stelt erg teleur en doet beseffen dat er ook niet veel meer dan een ‘kleine zeemeermin'-motief achter al dat moois schuilging. Van een man als Miyazaki hadden we zo'n traditioneel einde niet verwacht. De kinderen in de zaal begrepen zonder al te veel uitleg van de mama en zonder ondertitels het verhaal vrij goed. De prachtige beelden spreken voor zich. Teleurgesteld zijn we dan ook niet dat we ons brein bij een Miyazaki eens niet in de knoop moesten leggen. Voor de volwassenen houdt deze schakel uit zijn carrière minder uitdaging in, maar het is wel de ideale kinderfilm: speels en origineel, onwijs grappig, kortom luchtig vermaak dat aan hoogsnelheid voorbijvliegt. En wat doet het deugd om in Miyazaki's wereld kind te mogen zijn.
Door Barbara Van Ransbeeck 07/04/2009 - categorie : movie - 
verstuur dit artikel aan een vriend  Share on Facebook
 Lees de reacties (3) van anderen of geef uw mening
|
